| |
Sizin İçin Seçtiklerimiz
Felsefe Ekibi
Estetik
İsmail Tunalı
Remzi Kitabevi
Estetik Prof. Tunalı'nın çağdaş felsefi Estetik'i temellendirme yolunda ortaya koyduğu geniş kapsamlı, özgün bir araştırmadır. Estetik gerçekliğe, estetik süje, estetik obje, estetik değer, estetik yargı gibi, tüm öğeleriyle bir bütün olarak yaklaşan kitap, tarihsel bir arka plan üzerinde bu öğerlere dayanan bütünsel bir estetik sistemi geliştirir. |
| |
Sanat ve Estetik
Peter de Bolla
Tercüme: Ahmet Yılmaz Boyunağa
Ayrıntı Yayınları İstanbul, Ocak 2006,
Sanatın yalnızca bir politika ya da ideolojinin kılık değiştirmiş biçimi olduğunu veya basit bir biçimde insanları eğlendirmekten, onlara hoşça zaman geçirtmekten öte bir anlamı olmadığını ileri süren yorumlar güncelliklerini korumaktadır. Ancak sanat dünyasında, özellikle son yirmi yılda 'estetik-sanat' ilişkisiyle ilgili yapılan tartışmalar da oldukça yaygın hale gelmiştir. Estetik ve sanat arasında varlığına inanılan karşılıklı çekimin gücüne dair çok çeşitli görüşler ortaya atılmaktadır. Bu kitap, sanat yapıtıyla karşılaşmanın estetik doğası üzerine yapılan bir keşif serüvenine cesurca yelken açıyor. Akademisyen ve yazar Peter de Bolla, üç farklı alanda üretilmiş üç farklı sanat yapıtından (Barnett Newman'dan çağdaş resim, Glenn Gould'dan klasik müzik ve William Wordsworth'ten lirik şiir örneklerinden) ve onlarla yaşadığı deneyimlerden yola çıkıyor. Bu deneyimlerin, bir sanat yapıtıyla karşı karşıya kalındığı zaman ortaya çıkan duygulanımların, verilen tepkilerin ortak yönlerini nesnel temellere dayandırarak sözcüklerde döküyor ve imkansız gibi görünen bir şeyi başarıyor. Böylece bizleri sanatın harikalığı, onu deneyimlemenin, duyumsamanın mucizevi dinamikleri üzerine derinliğine düşünmeye sevk ediyor. Böylece sanatın kendi dünyamızdaki yerini yeniden sorgulamaya başlıyoruz. |
| |
Estetik'in Kısa Tarihi / Modern Kültür ve Sanat Üzerine Felsefi Bir Tartışma
Hakkı Hünler
Paradigma Yayınları
Çağ karanlık görünüyor. Öyle ki son ikiyüz yıldır her tarafta hayaletler görmeye alışacak kadar aydınlıktan yoksunuz. Aristoteles'in, Descartes'in, Hume'un, Kant'ın, Hegel'in, Marx'ın, Nietzsche'nin hayaletleri, 'Katı olan her şeyin buharlaşıp havaya karıştığı' bu kasvet verici sisli atmosferde kitap sayfaları üzerinde bir o yana bir bu yana başıboş dolaşıyorlar. Bu toz duman içerisinde koşuşturanlar, yalnızca felsefesinin karakterleri değil, aynı zamanda bu karakterlere musallat olan kavramlar da boşlukta uçuşuyorlar: Özne, Tanrı, demokrasi, adalet, gelenek, özerklik, özgürlük, beğeni, yargı, meşrutiyet, devrim, erdem vb. (...) Liste uzadıkça, emin olalım ki, etrafımızı çeviren kasvet verici sis tabakası da yoğunlaşacak, daha da kararacaktır. Soruldukça çoğalan sorular yığınının faili ve sorumlusu kim? Havayı karartan kim? |
| |
Grek estetik'i
İsmail Tunalı
Remzi Kitabevi;
İstanbul
Grek Estetik'i, Antik felsefede estetik düşüncenin doğuşunu ele alıyor. Bunu yaparken de, doğrudan doğruya felsefe metinlerine dayanıyor ve onları çözümleyerek estetik düşünceyi sistematik olarak temellendirmek istiyor. Bundan ötürü, Grek Estetik'i, tarihsel bir çalışma değil, sistematik olarak temellendirmek istiyor. Bundan ötürü, Grek Estetik'i, tarihsel bir çalışma değil, sistematik bir çalışmadır. Bu sistematik içinde, yalnız Grek estetik düşüncesi değil, aynı zamanda estetik düşüncenin kendisi ve gelecek yüzyılların estetik düşüncesi de asıl kaynağını bulmuş oluyor. |
| |
Estetiğin İdeolojisi
Terry Eagleton
Doruk Yayınları
Edebiyat kuramı, eleştirisi ve ideolojiyle ilgili kitapları daha önce Türkçeye kazandırılmış olan Terry Eagleton, bu kitabında önceki çalışmalarının geniş ölçekli bir bireşimini yapıyor. Estetiğin İdeolojisi estetik üzerine bir inceleme olmanın ötesinde, estetik kavramının modern Avrupa düşüncesinde tuttuğu yerin eleştirilmesini hedefliyor. Estetik, ahlak felsefesi ve siyaset arasındaki karmaşık ilişkiler üzerinde yoğunlaşarak, estetik ve edebiyat kuramıyla siyaset ilişkisini gözardı etmenin zaten ideolojik bir tercih olduğuna dikkat çekerek modern Batı felsefesinin eleştirel bir incelemesini sunuyor. Bu incelemeyi Hume, Burke, Kant, Schiller, Schopenhauer, Kierkegaard, Marx, Nietzsche, Freud, Heidegger, Lukacs, Adorno, Benjamin, Habermas gibi düşünürlerin yapıtları bağlamında ele alıyor Eagleton.
'Bu kitap bir estetik tarihi değil... Modern Avrupa düşüncesindeki bazı merkezi sorunlara estetik kategorisi içinde bir yaklaşım sağlamayı, geniş ölçekli toplumsal, siyasi ve ahlaksal sorunlara belirli bir görüş açısından ışık tutmayı amaçlamaktadır... Bu kitabı yazarken estetikle siyasi ideolojiler arasında herhangi bir bağ kurmayı yanlış veya kafa karıştırıcı bulan eleştirmenlere de karşı çıkmayı hedefledim.' |
| |
Estetiğe Giriş
Dabney Townsend
Tercüme: Sabri Büyükdüvenci
İmge Kitabevi
'Çağdaş estetik felsefesinin karmaşık sorunlarına ışık tutan, güvenilir, aydınlatıcı bilgilerle yüklü, yararlı bir yapıt. Tarihsel yaklaşım yerine, sorun temelli bir yaklaşımın benimsendiği yapıtta, doğrudan konunun özüyle ilgili meseleler ele alınmaktadır... Sorunların giriş niteliğinde serimlendiği bir yapıttan çok, konunun kendisinden kaynaklanan bir zenginlik ve canlılıkla karşı karşıya kalmaktayız.
Prof. Peter Lamarque, Editör, British Journal Aesthetics
Bu yapıt, estetiğin ve sanat felsefesinin ana konularına ve temel yöntemlerine etkileyici bir giriş niteliği taşımaktadır. Kuramsal tartışmalarına destek veren birçok açıklayıcı örneğin yer aldığı, sorunların tarihsel ve çözümleyici bir yaklaşımla ele alındığı Estetiğe Giriş, estetik felsefesine yeni başlayanlar için ideal bir kaynaktır.
Estetik sorunlar ve dil tanımlamalarıyla başlayan Dabney Townsend, sonraki bölümlerde sanatçı, sanat yapıtı ve izleyici ilikilerini sorgular. Bu sorgulama sürecinde üç önemli estetik kuramını ele alır: Katılımcı estetik, estetik deneyim, tepki ve kurumsal etkinlik kuramı. Bu yolu izleyerek, estetik kuram anlayışının mümkün olup olmadığını, mümkünse ne ölçüde mümkün olduğunu ve ne gibi seçeneklerin üretilebileceğini tartışır.
Estetiğe Giriş, ayrıca kapsamlı bir sözlükçe ile okurların daha derin bir kavrayış geliştirmelerine yardımcı olacağı düşünülen ek okuma önerileri de sunar.
(Tanıtım Yazısı'ndan Alıntı) |
| |
Estetik
Afşar Timuçin
İnsancıl Yayınları
Çağdaş estetiğin alanına girmek öncelikle ve doğrudan doğruya sanatın alanına girmektir. Eski estetik düşünceden yola çıkıyordu, yeni estetik tümüyle somuta yani yapıta, güzelin kendisine dayanıyor. Estetiğin alanına girmek sanatın alanına girmekse, sanatın alanına girmek de güzelin alanına girmektir. Estetik sanattaki güzelle ilgilenir ya da ilgilidir. Güzeli çeşitli sanatlarda değişik görünümler altında buluyoruz. Her sanat güzeli kendine göre, kendi olanaklarına, kendi yöntemlerine, kendi teknik olasılıklarına göre belirler ya da biçimler.
(Arka Kapak) |
| |
Estetik Boyut / Sanatın Sürekliliği: Marxist Estetiğin Bir Eleştirisine Doğru
Herbert Marcuse
Tercüme: Aziz Yardımlı
İdea Yayınevi
'Sanatın evrenselliği tikel bir sınıfın dünyasında ve dünya görüşünde temellendirilemez, çünkü sanat somut bir evrenseli, insanlığı (Menschlichkeit) öngörür ki, hiçbir tikel sınıf, giderek proletarya, Marx'ın 'evrensel sınıfı' bile ona katılamaz. Sevinç ve üzüntünün, kutlama ve umutsuzluğun, Eros ve Thanatos'un acımasızca içiçe geçişleri sınıf savaşımının sorunlarına çözündürülemez.'
'Tek-Boyutlu İnsan' ve 'Eros ve Uygarlık' başlıklı kitaplarıyla tanınan Herbert Marcuse (1896-1979) Frankfurt Okulu'nun kurucuları arasındaydı. Üniversiteyi 'toplumda özgür konuşmanın ve gerçek eleştirel düşünmenin bir vahası' olarak görmekten vazgeçmeyen Marcuse'nin üstlendiği son görev Kaliforniya Üniversitesinde, San Diego, felsefe profesörlüğü oldu. |
| |
Estetik Bakış
Afşar Timuçin
Bulut Yayınları
Bu kitap Afşar Timuçin’in daha önce yayımlamış olduğumuz Estetik adlı kitabının ikinci cildi ya da devamı gibidir. Estetik çağdaş estetiğin kuramsal düzeyde özgün bir yorumunu getiriyordu, bu kitap çağdaş estetiği uygulamaya açıyor. Birinde yöntemler konu ediliyordu, bunda yöntemler kullanılıyor. Uygulamaya yönelmeyen kuramsal düşünce çağdaş estetik açısından tam anlamında bir verimsizliktir. |
| |
Estetik ve Politika
Bertolt Brecht, Ernst Bloch, Georg Lukacs, Theodor W. Adorno, Walter Benjamin
Çeviren: Ünsal Oktay
Alkım Yayınevi
İstanbul, 2006
Estetik ve Politika adını taşıyan bu derleme, Moskova'da Almanca olarak yayımlanan ve sürgündeki anti-faşit yazarların organı olan Das Worth dergisinde 1938 yılında patlak veren dışavurumculuk tartışmasına ilişkin ünlü metinleri bir araya getiriyor ve sorunu tarihsel bir perspektiften görebilmeyi sağlıyor. |
| |
Estetik ve Sanat Dersleri
M. Kagan
Çeviren: Aziz Çalışlar
İmge Kitabevi Yayınları
Estetik, sanatsal değerler ortaya koyan, sanatsal yaratıcı nitelik taşıyan, böylelikle de özde ötekilerinden ayrılan, kendine özgü insansal etkinliğin bir ürünü olarak sanatı, bu etkinliğin ne denli sanatsal olduğunu ve nasıl yürütüldüğünü araştırır. Bu bakımdan, estetik, şu ya da bu yolda, yalnızca sanatsal yaratımın sonuçlarını değil, ama aynı zamanda, 'sanatsal yaratım süreci'nin kendisini de ele almak zorundadır; yoksa, belli bir etkinliğin sonucu olan ürünün neyi temsil ettiği anlaşılamaz. Üstelik, bir sanat yapıtı, insanların bilinçleri üzerinde bir etki uyandırsın diye yapılır ve salt bu algılama edimi içinde bir sanat yapıtı kendisini sanatsal bir değer olarak ortaya koyabilir. Onun için, sanatın araştırılması, şu ya da bu biçimde, sanatsal algı ile sanatsal algının kendine özgü yasalarının ele alınmasını zorunlu kılar. Bu bakımdan, estetiğin araştırma konusu, yalnızca sanat değil; ama sanatçıyı, sanat yapıtını ve sanatı algılayan insanı kapsamak üzere, belirli bir iletişim sistemi'dir. (Arka Kapak) |
| |
Estetik ve Ana Sorunları
Suut Kemal Yetkin
İnkılap Kitabevi |
| |
Estetik 1
George Lukacs
Tercüme: Ahmet Cemal
Payel Yayınları
Georg Lukacs, 'yaşamının yapıtı' diye nitelendirdiği 'Estetik' üzerinde yarım yüzyıldan fazla çalıştı. Bu çalışmayla gerçekleştirmek istediği temel amaç, toplumcu düşünce alanında ileri sürülmüş ve estetiğe ilişkin tüm görüşleri tek bir toplumcu estetik kuramının çatısı altına toplayabilmekti. Lukacs, bu dev yapıtını, 'Estetiğin Özyapısı', 'Sanat Yapıtı ve Estetik Davranış' ve 'Toplumsal-Tarihsel Bir Olgu Olarak Sanat' başlıklarını taşıyacak üç bölümde hazırlamayı tasarlamıştı. Lukacs öldüğünde, yalnızca birinci bölüm tamamlanmış ve iki cilt olarak yayımlanmıştı. Bu iki ciltlik yapıt, yazarın sağlığında kendi denetiminde yeniden gözden geçirilerek dört cilde bölündü. Türkçe'ye aktarılan metin, işte bu yapıttır.
Benjamin, Adorno ve Lifschitz gibi çağımızın en önemli estetik kuramcıları, temellerini doğrudan Lukacs'da bulurlar. Lukacs, kendi estetik kuramını oluştururken Epikür, Bacon, Spinoza, Vico, Diderot, Lessing ve Goethe'den Hegel'e, Marx'a, Engels ve Lenin'e değin uzanan binlerce yıllık bir düşünce mirasını değerlendirir. Sanatın konumunu, insanoğlunun çabalarının bütünü açısından saptar. Sanatın toplumsal-tarihsel gelişmesini sergilerken, tarihöncesindeki büyü dönemine değin uzanır ve estetik 'katharsis'in insanı insan olmanın bilincine vardırmasını anlatırken, bir yandan geçmişi, bir yandan da günlük yaşamı çıkış noktası alır.
(Arka Kapak) |
| |
Estetik Gerçekliği Sanatsal Özümsemenin Bilimi
Avner Ziss
Çeviren: Yakup Şahan
De Yayınevi
Estetik kategoriler en genelleştirilmiş biçimiyle, insanla gerçeklik arasındaki estetik ilişkileri gösterir. Bu ilişkiler, tıpkı tarihsel ve toplumsal pratiğinki gibi çeşitli ve alabildiğine çoktur.Estetik duygular, insanın estetik yeti ve gereksinimleri, nesnel dünya ile olaylar üstüne yaptığı estetik değerlendirme, hep bu pratik içinde oluşur... (Arka Kapak) IDéEFIXE'in Notu: Bu kitabın hazırlanmasında Avner Ziss'in "Elements D'Esthetique Marxiste" adlı kitabından yararlanılmış ve son bölüm kısmen özetlenerek çevrilmiştir. |
| |
İlişkisel Estetik
Nicolas Bourriaud
Çeviren: Saadet Özen
Bağlam Yayınları
İstanbul, 2005
Doksanlı yıllarla birlikte sanat, döneme ait özgün sorunların ve soruların etrafında yeniden şekillendi. Sanatsal evrende ortaya çıkan alışılmamış ya da değişmiş ifade biçimleri eskiye dair sorular üzerinden çözülemezdi, biçime ve öze yönelik yanlış anlamaların temelinde yatan da budur. Konuyla doğrudan ilgili olmayan çevrelerde olduğu kadar sanat çevrelerinde de bu anlayış aşılmadan yeni sanat yapıtlarının okunabilmesi, yorumlanabilmesi ve yeniden üretilebilmesi olanaksızdır. Nicolas Bourriaud bu bağlamda karşılıklı-eylem, biraradalık ve ilişkisellik üzerinden bir okuma öneriyor. Sanat yapıtının temeline bu kavramların gelip yerleşmesinin nedenini ise, kapitalist düzenin günümüzde insani ilişkiler uzamında yarattığı eksikliklerde arıyor ve bu noktada sanatı tekbiçimleştirilmeden korunmuş bir uzam, zengin bir toplumsal deney alanı olarak şekillendiriyor. Çeşitli dergilerde ve sergi kataloglarında yayınlanmış olanların yanı sıra daha önce hiçbir yerde çıkmamış makaleleri de içeren İlişkisel Estetik, sanatın büyük ekonomik sistemle olan bağlan doğrultusunda yeniden kurgulandığı, öncü bir manifestodur. |
| |
Marksist Estetik. Christopher Caudwell Üzerine Bir İnceleme
Murat Belge
Birikim Yayınları
Christopher Caudwell Marksist bir yazar. Görüşlerini akademik bir düzeyde geliştirmekle yetinmeyip militanca yaşadı ve İspanya İç Savaşı'nda çarpışırken öldü. Bu kitapta görüleceği gibi Caudwell Marksist estetiğin ortodoks çerçevesinin dışına çıkmış, en azından dışına çıkmaya çalışmış bir yazardı. Ortodoks Marksist estetik, sanatı bir yansıtma olarak görmüştür. Caudwell, sanatı bir yaratma eylemi olarak değerlendiren görüşlerin etkisinde kalmış ve bu anlayışı ortodoks 'yansıtma' teorisiyle birleştirmeye çalışmıştı. Murat Belge, Christopher Caudwell'i merkeze alan bir yaklaşımla Marksist estetiğe oldukça canalıcı sayılabilecek bir noktadan giriyor. Ve buradan da kendi Marksist sanat anlayışına, yani 'üretim olarak sanat' teorisine geçiyor. |
| |
Estetik Seçme Metinler
Necla Arat
İÜEF Yayınları
İstanbul , 1981 |
| |
Estetik 1 Güzel Sanat Üzerine Dersler I
Georg Wilhelm Friedrich Hegel
Çeviren: Hakkı Hünler, Taylan Altuğ
Payel Yayınları;
İstanbul, 1994
Hegel'in bu büyük yapıtı dört cilt olarak ve tam metin halinde yayımlanacak.
Birinci cilt, Estetik'in Hegel'in genel felsefi sisteminin öteki kurucu bileşenleriyle bağıntılarını ortaya koymakta ve böylelikle bütün metnin kuruluş çatısını veren teorik çerçeveyi de çizmektedir.
İkinci cilt, tikel sanat biçimlerinin, yani simgesel sanat, klasik sanat ve romantik sanat biçimlerinin irdelenmesine ayrılmıştır.
Üçüncü ve dördüncü ciltlerde ise, tek tek sanatlar sistemi, yani yontu, resim, müzik, şiir ve mimarlık ele alınmaktadır. (Arka Kapak) |
| |
Estetik Anlayış
Moritz Geiger
Tercüme: Tomris Mengüşoğlu
Remzi Kitabevi
Bu kitap, sanat yapıtı karşısındaki yanlış tutumları, yanlış estetik görüşleri çözümleyerek, kişiyi sanat yapıtının kendisine götürecek yolları gösteriyor. Sanat yaşamında insanın, kendi ruhsal çıkmazı ve kısır döngüden kurtularak varoluşuna dokunan, onu sarsan ve mutlu kılan sanat değerlerine açılmasını araştırıyor. Sanat değerlerini sanat yapıtında gören, sanat yapıtındaki değerleri fenomenolojik yöntemle çözümleyen ontolojik bir estetiğin temellerini atıyor. |
| |
Estetik Üzerine
Friedrich Schiller
Tercüme: Melahat Özgü
Kaknüs Yayınları
Ekim 1999
Her sanatçının öncelemek istediği, nesneye bağlı bir amacı vardır. Bir heykeltraş varlığın kaçıp giden görüntüsünü üç boyut içinde dondurmak, devinimlerin düzensizliğini bir biçeme getirmek için çabalar. Bir müziksever ruhsal coşkuyu kımıldatmak peşindedir. Bunu yaparken doğanın senfonilerini gönül kulağıyla dinler. Zira doğa hiçbir zaman sessiz değildir. Susuşu bile hep aynı notaları mırıldanır. Edebiyatçı dünyayı en içteki arzusuna göre yeniden şekillendirir. Fakat hiçbir sanatçı - gerçeği yadsısa da - gerçeksiz edemez. |
| |
Sanat ve Estetik Kuramları
Nejat Bozkurt
Asa Kitabevi
Yaşama yeni bir anlam kazandırılmasında ve insanın kendini tanıma çabasında önde gelen başarılardan biri sayılan sanatlara ilişkin düşünce ve yorumlara yer verilen bu kitapta, sanatlar bir bilgi ve değer temelinde ele alınmış, onlarla ilgili kuramlar serimlenmiştir. Okuyucuyu sanatın evrensel boyutuna katmayı amaçlayan bu çalışma, alımlayıcısız bir sanat etkinliğinin olanaksızlığını da vurgular. Genel bir bakışın ardından filozofların görüşleri ışığında ele alınan sanatlar, özlü ve anlaşılır bir biçimde aktarılmaya çalışılmıştır. Sanat ve Estetik Kuramları ilgi duyanların yararlanacaklarını umduğumuz özgün bir çalışmadır. |
| |
Felsefe ve Sanat (Birinci Kitap) Düşünce Kozmosu (İkinci Kitap)
Şahin Yenişehirlioğlu
Ümit Yayıncılık
Bu kitap, yazarın, ülkemizdeki bazı düşün ve sanat-edebiyat dergilerinde yazdığı, çeşitli konuları temel alan çalışmalarından oluşmaktadır. 'Daha çok sanat yüklü bu felsefe yazıları kendi içinde estetik değerler ve bilgilere yer vermektedir. Onları hem yöntem açısından sergilerken hem de yorumbilim (hermanotik) ve olgubilim (fenomenoloji) açısından da sergilemekteyiz. Yazılar, bilgi ve sanat dünyasındaki birbirinden ayrı özel alanların verilerinden esinlenerek tasarlanmış olup, bizi, sinema, resim, roman ve felsefe evrelerinde estetik anlatım boyutlarında dolaştırmaktadır.' Okuyucu bu kitapta yepyeni bilgilerle yüz yüze gelecektir. |
| |
Kant Estetiği
Taylan Altuğ
Payel Yayınları
Kant'ın doğa ve özgürlük, zorunluluk ve amaçlılık, teorik akıl ve pratik akıl şeklinde bölünmüş felsefi sistemini birlik ve bütünlüğüne kavuşturan üçüncü eleştirisi, 'Yargıgücünün Eleştirisi' (1790) dır. Bu bütünleyici halkanın kendisine dayandığı sentez ilkesi 'güzeli duyumsama yetisi'dir ve böyle olmakla da, 'Yargıgücünün Eleştirisi', aynı zamanda estetiğin ilk sistematik kuruluşunu kendisine borçlu olduğumuz bir eserdir.
Estetik fenomenlerin spesifik belirlenimini öne koyan bu çalışmada, bu bakımdan, daha çok Kant'ın 'ilgiden bağımsız hoşlanma', 'amaçsız amaçlılık' ve 'deha' gibi kendi sistematik bağlamını aşan kategorileri üzerinde durulmuş ve böylelikle de 'her estetik teori için' bir 'temel' sağlanmasına çalışılmıştır. |
| |
Ortaçağ Estetiğinde Sanat ve Güzellik
Umberto Eco
Tercüme: Kemal Atakay
Can Yayınları
Her kültürün güzellik ve sanata ilişkin bir görüşü olmuş, ama her kültür bu görüşü açık bir kuramsal çerçeveye oturtmamıştır. 'Estetik' kavramı XVIII. yüzyılda Avrupa'da doğmuştur. Bu yüzden estetiğin tarihini ele alan birçok kitap, bu tarihten önce geliştirilen güzellik ve sanat kuramlarını pek göz önünde bulundurmamıştır; Ortaçağ dönemi de uzun süre bu anlam kargaşasından büyük ölçüde zarar görmüştür. Ama elli yılı aşkın bir süredir tarihçilerin tutumu değişmiş, Ortaçağ estetiği üzerine son derece ilginç düşünceler üretilmiştir. 'Ortaçağ Estetiğinde Sanat ve Güzellik', uzman olmayan okura da, Kilise Babaları döneminden başlayarak, Yüksek Ortaçağ boyunca ve Rönesans'ın doğuşuna kadar süren bir tartışmanın en önemli noktalarını anlatmakta, bu çağın dönüm noktası niteliğindeki yönlerini sunmakta, Ortaçağ insanının zihniyetini, beğenisini, yönelimlerini daha iyi anlama olanağı sağlamaktadır. Umberto Eco'nun çok daha sonra yazdıklarına da ışık tutan bu önemli çalışmasının gerek telif, gerek çeviri yapıtlarla Türkiye'de de bir ilgi odağı haline gelen ortaçağ kültürünün anlaşılmasına katkıda bulunacağına inanıyoruz.
|
Sanat Felsefesi Üzerine
Cevad Memduh Altar
Yapı Kredi Yayınları
Cevad Memduh Altar, sanat tarihçisi, müzikolog, araştırmacı ve eğitmen kimliğiyle Cumhuriyet dönemi Türkiye'sinin yetiştirdiği önemli adlardan biri. 'Sanat Felsefesi Üzerine', Altar'ın, güzelin ve güzelliğin yorumu, sanatın anlam ve anlatım gücü, güzel sanatların oluşturduğu estetik yargı ve anlam, sanatta zaman ve mekan, müzikte anlam, anlatım ve yaratış gibi başlıklar üzerine yazdıklarını ilk kez bir araya getiriyor. Cevad Memduh Altar, Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda verdiği sanat felsefesi ve müzik estetiği derslerinin notlarından oluşan bu kitapta 'Sanatın güzelliğini anlayabilme, duyabilme, görebilmede başarılı olan bireyler varolmadan, sanatın varlığını kabul etmek imkansızdır. Hiçbir sanatı, algı, yorum ve yargı safları dışında varolarak kabul etmeye imkan yoktur' düşüncesini ince ince işliyor. |
|
Sanat Yapıtı
Beatrice Lenoir
Yapı Kredi Yayınları
Nesnellik ve öznelliğin, algılanabilir ve kavranabilir olmanın, sanat ve zanaatın çoğu kez iç içe geçtiği, sınırları kadar doğası ve dünyayla ilişkisi de yüzyıllardır tartışılagelen, çok katmanlı, çok anlamlı bir nesne sanat yapıtı. Farklı sanat kuramlarının, felsefe tarihi ve edebiyatın tek bir tanıma ulaşma güçlüğü de bunun bir göstergesi.
Beatrice Lenoir, sanattan çok, anlaşılmazlığı ve çok yönlülüğü içinde yapıtı sorguluyor bu derlemede. Sanat yapıtına özgü belirsizlikleri irdelemek ya da aşmak üzere daha önce verilmiş yanıtları ayrıntılarıyla incelerken, yazarlar ve felsefecilere sürekli göndermelerle araştırmasını kuramsal ve pedagojik açılardan zenginleştiriyor. Platon'dan Merleau-Ponty'ye, klasiklerden romantizme, Balzac'tan modernlere dek uzanan bu çizgide, yapıtın estetik ve yargıyla ilişkisi, yaratıcılık ve deha, oyun, öykünme ve yaratım gibi kavramlar alıntılar eşliğinde irdeleniyor.
Alıntıları önceleyen ek açıklamalar ve kitabın sonuna eklenmiş Kılavuz Sözlük en çetrefil kuramların bile daha rahat okunmasını sağlarken, Sanat Yapıtı'nı hem konunun uzmanları hem de meraklılar için vazgeçilmez bir kaynağa dönüştürüyor.
|
|
Sanatın Felsefesi Felsefenin Sanatı
Mehmet Yılmaz
Ütopya Yayınevi
Bu kitap, sanatın ne'liği üzerine kafa yoran filozof, düşünür ve sanatçıların metinlerinden oluşuyor.
Sartre, Croce, Dewey ve Heidegger'e ait ilk beş metin sanatın 'ne'liğine değiniyor; estetik alanına yeni tartışmalar getiriyor. Hemen ardından Taminiaux da Heidegger'in 'Sanat Yapıtının Kökeni' adlı önemli çalışmasının izini sürüyor. Adorno'nun yazısı, yakın arkadaşı Benjamin'in 'Mekanik Yeniden Üretim Çağında Sanat Yapıtı' adlı ünlü makalesine bir eleştiri niteliği taşıyor. Lukacs, burjuvazinin bireycilik anlayışıyla sulandırılmış bir gerçekçiliğin birbirlerini beslediğini; ancak, bunların perspektifsizliklerinin ortaya serilmesini ve alaşağı edilmesi gerektiğini savunuyor. |
|
|